Atrakcje w okolicy: Dwór – Gąsiorki

Pokaż/schowaj mapę
array(19) {
  [0]=>
  object(WP_Term)#13317 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(236)
    ["name"]=>
    string(7) "Budynki"
    ["slug"]=>
    string(7) "budynki"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(236)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(31)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [1]=>
  object(WP_Term)#13341 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(235)
    ["name"]=>
    string(12) "Domy i Chaty"
    ["slug"]=>
    string(12) "domy-i-chaty"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(235)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(13)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [2]=>
  object(WP_Term)#13340 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(233)
    ["name"]=>
    string(16) "Dworki i pałace"
    ["slug"]=>
    string(15) "dworki-i-palace"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(233)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(20)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [3]=>
  object(WP_Term)#13304 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(258)
    ["name"]=>
    string(17) "Galerie i wystawy"
    ["slug"]=>
    string(17) "galerie-i-wystawy"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(258)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(255)
    ["count"]=>
    int(4)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [4]=>
  object(WP_Term)#13301 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(234)
    ["name"]=>
    string(17) "Grody i grodziska"
    ["slug"]=>
    string(17) "grody-i-grodziska"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(234)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(2)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [5]=>
  object(WP_Term)#13300 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(440)
    ["name"]=>
    string(15) "Izby Regionalne"
    ["slug"]=>
    string(15) "izby-regionalne"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(440)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(3)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [6]=>
  object(WP_Term)#13299 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(230)
    ["name"]=>
    string(9) "Kapliczki"
    ["slug"]=>
    string(9) "kapliczki"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(230)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(13)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [7]=>
  object(WP_Term)#13298 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(239)
    ["name"]=>
    string(19) "Miejsca historyczne"
    ["slug"]=>
    string(19) "miejsca-historyczne"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(239)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(5)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [8]=>
  object(WP_Term)#13297 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(240)
    ["name"]=>
    string(16) "Miejsce Pamięci"
    ["slug"]=>
    string(15) "miejsce-pamieci"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(240)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(15)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [9]=>
  object(WP_Term)#13296 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(227)
    ["name"]=>
    string(16) "Muzea i skanseny"
    ["slug"]=>
    string(16) "muzea-i-skanseny"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(227)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(7)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [10]=>
  object(WP_Term)#13295 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(246)
    ["name"]=>
    string(28) "Ogrody dendrologiczne i inne"
    ["slug"]=>
    string(28) "ogrody-dendrologiczne-i-inne"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(246)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(242)
    ["count"]=>
    int(3)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [11]=>
  object(WP_Term)#13294 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(290)
    ["name"]=>
    string(20) "Plaże i kąpieliska"
    ["slug"]=>
    string(18) "plaze-i-kapieliska"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(290)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(265)
    ["count"]=>
    int(31)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [12]=>
  object(WP_Term)#13293 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(238)
    ["name"]=>
    string(17) "Pomniki i tablice"
    ["slug"]=>
    string(17) "pomniki-i-tablice"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(238)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(74)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [13]=>
  object(WP_Term)#13292 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(275)
    ["name"]=>
    string(5) "Rzeki"
    ["slug"]=>
    string(17) "rzeki-kajakarstwo"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(275)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(274)
    ["count"]=>
    int(2)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [14]=>
  object(WP_Term)#13291 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(237)
    ["name"]=>
    string(21) "Układy urbanistyczne"
    ["slug"]=>
    string(20) "uklady-urbanistyczne"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(237)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(11)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [16]=>
  object(WP_Term)#13290 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(241)
    ["name"]=>
    string(32) "Zabytki techniki i hydrotechniki"
    ["slug"]=>
    string(32) "zabytki-techniki-i-hydrotechniki"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(241)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(12)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [17]=>
  object(WP_Term)#13289 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(231)
    ["name"]=>
    string(19) "Zabytkowe cmentarze"
    ["slug"]=>
    string(19) "zabytkowe-cmentarze"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(231)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(26)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [18]=>
  object(WP_Term)#13288 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(229)
    ["name"]=>
    string(20) "Zabytkowe kościoły"
    ["slug"]=>
    string(18) "zabytkowe-koscioly"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(229)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(43)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
  [19]=>
  object(WP_Term)#13287 (10) {
    ["term_id"]=>
    int(232)
    ["name"]=>
    string(20) "Zamki i fortyfikacje"
    ["slug"]=>
    string(20) "zamki-i-fortyfikacje"
    ["term_group"]=>
    int(0)
    ["term_taxonomy_id"]=>
    int(232)
    ["taxonomy"]=>
    string(12) "klasyfikacja"
    ["description"]=>
    string(0) ""
    ["parent"]=>
    int(226)
    ["count"]=>
    int(9)
    ["filter"]=>
    string(3) "raw"
  }
}

Budynki

Pelplin Collegium Marianum - Liceum katolickie Collegium Marianum - Liceum katolickie

Siedziba szkoły wraz z internatem mieści się w zaadaptowanym, jednym ze skrzydeł klasztoru pocysterskiego. W latach 1858-1860,[…]

Kopytkowo Chata dróżnika - Kopytkowo Chata dróżnika - Kopytkowo

Zabytkowy, drewniany dom dróżnika zwany przez mieszkańców jako zollhaus. Zbudowany został w 1846 roku czyli w[…]

Piaseczno Wiatrak Wieżyczkowy Wiatrak Wieżyczkowy

Na Kociewiu pierwsze wiatraki pełniące rolę młynów zbożowych budowano pod koniec XV wieku. Niemal w każdej[…]

Królów Las Młyn wodny - Królów Las Młyn wodny - Królów Las

Historia tego młyna sięga prawdopodobnie XIV wieku. Wtedy to cystersi lokowali tu wieś na „surowym korzeniu”.[…]

Pelplin Dawna Plebania ks. Bernarda Sychty Dawna Plebania ks. Bernarda Sychty

Dawna plebania przy ul. Mestwina zbudowana została w II połowie XIX w. w stylu neogotycki. Na[…]

Pelplin Zespół kanonii przy ul. Kanonickiej Zespół kanonii przy ul. Kanonickiej

W latach 1827 – 29, na terenie dawnego folwarku klasztornego, wydzielono działki pod budowę siedmiu kanonii.[…]

Skórcz Młyn pod Orłem Młyn pod Orłem

Młyn wodny “Pod Orłem” Rudolfa Wertha w różnym kształcie istniał w tym samym miejscu w Skórczu[…]

Twarda Góra Młyn - Twarda Góra Młyn - Twarda Góra

Młyn zbudowany został w 1914 roku. Nie płynie tu żadna rzeka więc młyn poruszany był parą[…]

Barłożno Budynek byłej poczty w Barłożnie Budynek byłej poczty w Barłożnie

Aktualnie budynek jest mieszkalną własnością prywatną. Jednak poczta nadal jest w Barłożnie. W pobliżu budynku dawnej[…]

Domy i Chaty

Dworki i pałace

Wyręby Wielkie Dwór Wyręby Wielkie Dwór Wyręby Wielkie

W niewielkiej wsi, a w zasadzie w osadzie wsi Rakowiec zwanej Wyręby Wielkie znajduje się dwór[…]

Smarzewo Ruiny Dworu - Smarzewo Ruiny Dworu - Smarzewo

Tylko kilometr od Smętowa Granicznego, w małej wiosce Smarzewo zbudowany został dwór okolony 7 hektarowym parkiem.[…]

Gąsiorki Dwór - Gąsiorki Dwór - Gąsiorki

Ta wieża nie jest tak popularna jak Krzywa Wieża w Pizie czy nasza Mysia Wieża w[…]

Mała Karczma Pałac Kończewskich Pałac Kończewskich

W niedalekiej odległości od Jeziora Rakowieckiego, tuż przy drodze krajowej numer 91 usytuowany jest okazały pałac[…]

Jabłowo Dwór Jackowskich - Jabłowo Dwór Jackowskich - Jabłowo

We wsi jest dwór w stylu empire z początku XIX w. wraz z parkiem wybudowany w[…]

Stara Jania Dwór - Stara Jania Dwór - Stara Jania

Dwór w Starej Jani został zbudowany na przełomie XIX i XX wieku. Parterowy, podpiwniczony, murowany dwór[…]

Kościelna Jania Willa włoska w zespole pałacowo parkowym - Leśna Jania Willa włoska w zespole pałacowo parkowym - Leśna Jania

Neogotycki dwór w Leśnej Jani, zbudowany w 1882 roku. Jest to piętrowa budowla założona na planie[…]

Smętówko Pałac w Smętówku Pałac w Smętówku

Pałac z 1860 roku mieszczący się w miejscowości Smętówku. W większości przeznaczony obecnie na lokale mieszkalne,[…]

Mysinek Dwór Mysinek Dwór Mysinek

Dwór Mysinek jest zabytkowym polskim dworem myśliwskim z połowy XIX w. wpisanym do rejestru zabytków. Obiekt[…]

Kapliczki

Jabłowo Kapliczka Matki Boskiej - Jabłowo Kapliczka Matki Boskiej - Jabłowo

Kapliczka Matki Boskiej ufundowana została przez właściciela Jabłowa Hiacynta Jackowskiego w 1860 roku. W 2007 roku[…]

Piaseczno Kapliczka św Tekli - Piaseczno Kapliczka św Tekli - Piaseczno

Kapliczka św. TEKLI ustawiona przed wjazdem do wsi od strony Wielkich Wyrębów. Patronuje umierającym, cierpiącym na[…]

Miejsca historyczne

Pelplin Góra Jana Pawła II Góra Jana Pawła II "Górka Papieska"

W 1999 roku, na Górze Jana Pawła II, wzniesionej 92, 2 m nad poziomem morza, stanął[…]

Miejsce Pamięci

Pelplin Obelisk pamięci żołnierzy Napoleona Obelisk pamięci żołnierzy Napoleona

W miejscu obeliska znajdował się cmentarzyk, na którym pochowano 600 żołnierzy Napoleona – Francuzów, Badeńczyków i Polaków.

Pączewo Grób Małgorzaty Garnysz Grób Małgorzaty Garnysz

Twórczyni wzorów haftu kociewskiego, tak zwanej Szkoły Pączewskiej zmarła 19 kwietnia 1990 roku przeżywszy 78 lat.[…]

Plaże i kąpieliska

Jeleń Jeleń Resort & Spa Jeleń Resort & Spa

Obiekt Resort & Spa usytuowany jest w Gminie Gniew w miejscowości Jeleń. Położony jest na południowo-zachodnim[…]

Pomniki i tablice

Pelplin Obelisk pamięci żołnierzy Napoleona Obelisk pamięci żołnierzy Napoleona

W miejscu obeliska znajdował się cmentarzyk, na którym pochowano 600 żołnierzy Napoleona – Francuzów, Badeńczyków i Polaków.

Pączewo Figura św. Józefa - Pączewo Figura św. Józefa - Pączewo

Została ona ufundowana w 1891 r. przez mieszkańców wsi, imienników patrona. Jest ona ustawiona na wysokim cokole w kształcie greckiej kolumny.

Wolental Obelisk Pamięci - Wolental Obelisk Pamięci - Wolental

Przy drodze numer 222 prowadzącej ze Starogardu do Skórcza w miejscowości Wolental znajduje się nieduży pomnik[…]

Lipia Góra Tablica epitafijna - Lipia Góra Tablica epitafijna - Lipia Góra

Tablica epitafijna Mieszkańcy Lipiej Góry pamiętają o mieszkańcach, którzy zginęli w latach II wojny światowej. W[…]

Pomnik ofiar II wojny światowej - Rzeżęcin Pomnik ofiar II wojny światowej - Rzeżęcin

Na skrzyżowaniu dróg Borkowo – Morzeszczyn ( droga nr 234 ) i Nowa Cerkiew – Rzeżęcin[…]

Rożental Kowal z klonu Kowal z klonu

W samym centrum wsi Rożental, przy drodze łączącej wieś z Pelplinem ( ulica Tadeusza Kościuszki )[…]

Gąsiorki Tablica Pamiątkowa - Gąsiorki Tablica Pamiątkowa - Gąsiorki

Na skrzyżowaniu dróg, tuż za kapliczką ustawiona jest tablica upamiętniająca ofiary hitleryzmu z Gromady Gąsiorki. Tablicę[…]

Skórcz Fontanna herbowa Fontanna herbowa

Na dawnym “Rynku Maślanym” (Plac Wolności) znajduje się fontanna. Autorem projektu jest mieszkaniec Skórcza, znany artysta[…]

Skórcz Pomnik pamięci Strajku szkolnego - Skórcz Pomnik pamięci Strajku szkolnego - Skórcz

W 1966 roku czyli w sześćdziesiątą rocznicę strajku szkolnego w Skórczu odsłonięto tablicę upamietniającą te wydarzenia.[…]

Kopytkowo Tablica pamięci - Kopytkowo Tablica pamięci - Kopytkowo

Przed dworem ustawiono tablicę ku pamięci. W tym dworze hitlerowski okupant, w latach II wojny światowej[…]

Barłożono Boża męka w Barłożnie Boża męka w Barłożnie

Boża Męka wraz z tablicą upamiętniającą mieszkańców wsi Barłożno zamordowanych przez niemieckiego okupanta w czasie II[…]

Morzeszczyn Największe biurko Kociewia Największe biurko Kociewia

Morzeszczyn. W maju 2013 w parku naprzeciwko Urzędu Gminy postawiono 3-metrowe biurko. Biurko zostało wykonane przez[…]

Smętowo Graniczne Pomnik upamiętniający 102 ofiary II Wojny Światowej - Smętowo Graniczne Pomnik upamiętniający 102 ofiary II Wojny Światowej - Smętowo Graniczne

Pomnik, który powstał w 2017 roku z inicjatywy proboszcza i wójt Gminy Smętowo Graniczne. Poświęcony pamięci[…]

Stara Jania Pomnik Jana z Jani - Stara Jania Pomnik Jana z Jani - Stara Jania

Rycerz i pierwszy Wojewoda Pomorski W miejscowości Stara Jania, znajduje się obecnie odnowiony pomnik pamięci Jana[…]

Lipinki Szlacheckie Tablica pamiątkowa ofiarom II wojny-Lipinki Szlacheckie Tablica pamiątkowa ofiarom II wojny-Lipinki Szlacheckie

Powstanie tablicy odbyło się około 15 lat temu, w 2011 roku tablica została poddana renowacji. Pomysłodawcą[…]

Układy urbanistyczne

Skórcz Tryfta w Skróczu Tryfta w Skróczu

Tryfta to często używane słowo na Kociewiu. Co ono oznacza? To swoisty przesmyk, coś w rodzaju[…]

Zabytki techniki i hydrotechniki

Skórcz Studnia artezyjska - Skórcz Studnia artezyjska - Skórcz

Skórcz od wieków słynie z dobrej wody. Wydobywająca się z polodowcowych pokładów jest dla mieszkańców i[…]

Zabytkowe cmentarze

Wielbrandowo Cmentarz Ewangelicki w Wielbrandowie Cmentarz Ewangelicki w Wielbrandowie

To kolejny, nieczynny cmentarz ewangelicki w Gminie Skórcz. Jest nieduży i bardziej zniszczony niż podobny cmentarz[…]

Ryzowie Cmentarz Ewangelicki na Ryzowiu Cmentarz Ewangelicki na Ryzowiu

Po wielu latach zapomnienia cmentarz ewangelicki na Ryzowiu w gminie Skórcz został gruntownie uporządkowany i pozostaje[…]

Zabytkowe kościoły

Pelplin Bazylika Katedralna w Pelplinie Bazylika Katedralna w Pelplinie

Bazylika Katedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pelplinie była pierwotnie świątynią klasztoru cystersów. Od 1824 roku została siedzibą miejscowego biskupa. Bazylika należy do największych w Polsce obiektów sakralnych wybudowanych z cegły.

Nowa Cerkiew Kościół barokowy - Nowa Cerkiew Kościół barokowy - Nowa Cerkiew

Świątynia pod wezwaniem św. Michała Archanioła została wzniesiona w 1312 r. w miejscu spalonego drewnianego kościółka[…]

Królów Las Kościół świętych Mikołaja i Rocha Kościół świętych Mikołaja i Rocha

Historia tutejszego kościoła pod wezwaniem świętych Mikołaja i Rocha sięga XIV wieku. Najpierw była tu kaplica[…]

Pelplin Kościół Bożego Ciała Kościół Bożego Ciała

Legenda mówi, że przy budowie katedry w Pelplinie każdy robotnik, idąc na posiłek, zabierał jedną cegłę.[…]

Barłozno Kościół w Barłożnie Kościół w Barłożnie

Najcenniejszym zabytkiem gminy Skórcz jest kościół pw. św. Marcina w Barłożnie. W słoneczny dzień obiekt od[…]

Dzierżążno Kościół p.w. Św Jakuba w Dzierżążnie Kościół p.w. Św Jakuba w Dzierżążnie

Dzierżążno. Wieś Dzierżążno była siedzibą pierwszej kociewskiej parafii, którą założono prawdopodobnie w 1001 roku. Obecna, gotycka[…]

Lalkowy Kościół parafialny pw. Św. Barbary - Lalkowy Kościół parafialny pw. Św. Barbary - Lalkowy

HISTORIA Kościół św. Barbary wybudowany został w drugiej połowie XIV wieku, a pierwsza informacja o funkcjonowaniu[…]

Kościelna Jania Kościół parafialny pw. Św. Trójcy - Kościelna Jania Kościół parafialny pw. Św. Trójcy - Kościelna Jania

HISTORIA PARAFII Parafia została założona prawdopodobnie ok. 1300 roku, przez miejscowych właściciele dla swoich obszernych majątków.[…]

Smętowo Graniczne Kościół parafialny pw. Ciała i Krwi Pańskiej - Smętowo Graniczne Kościół parafialny pw. Ciała i Krwi Pańskiej - Smętowo Graniczne

HISTORIA SMĘTOWA GRANICZNEGO Pierwsza, pisemna wzmianka o Smętowie pochodzi z 1326 roku, za życia Peregryna ze[…]

Jabłowo Kościół Rzymskokatolicki pw. św. Wawrzyńca w Jabłowie Kościół Rzymskokatolicki pw. św. Wawrzyńca w Jabłowie

Kościół w Jabłowie został wybudowany w stylu gotyckim w pierwszej połowie XIV wieku. W dobie reformacji[…]

Zamki i fortyfikacje

Rynkówka Zamek Rynkówka Zamek Rynkówka

Zamek w Rynówce swoją pisaną historię rozpoczyna w czternastym wieku, kiedy to komtur gniewski wybudował tu[…]